ચોમાસા દરમિયાન ગુજરાતમાં ચાંદીપુરા વાયરસ (CHPV) ના કેસોમાં વધારો થયો છે. રાજ્યમાં અત્યાર સુધીમાં 22 બાળકો વાયરસથી મૃત્યુ પામ્યા છે. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, 184 શંકાસ્પદ કેસમાંથી 35 માં ચેપની પુષ્ટિ થઈ છે, જ્યારે 11 નમૂનાઓના પરીક્ષણ અહેવાલો હજુ રાહ જોવાઈ રહી છે. હાલમાં સાત બાળકો વિવિધ સરકારી હોસ્પિટલોમાં સારવાર હેઠળ છે. આરોગ્ય વિભાગે તમામ સરકારી અને ખાનગી હોસ્પિટલોને બાળકોને લક્ષણો દેખાયા પછી વિલંબ કર્યા વિના ICU માં દાખલ કરવા સૂચના આપી છે જેથી ગંભીર સ્થિતિ અને અંગ નિષ્ફળતાને અટકાવી શકાય.
ગુજરાતના આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ્લ પાનસેરિયાએ સોમવારે જણાવ્યું હતું કે બધા ચેપગ્રસ્ત દર્દીઓ 15 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકો છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે ગાંધીનગર, સાબરકાંઠા-હિંમતનગર, પાટણ, રાજકોટ અને ભાવનગરની સિવિલ હોસ્પિટલોમાં દાખલ બાળકોની સારવાર નિષ્ણાત ડોકટરોની દેખરેખ હેઠળ કરવામાં આવી રહી છે. સરકાર જણાવે છે કે ચેપગ્રસ્ત બાળકોને ગુણવત્તાયુક્ત તબીબી સંભાળ મળી રહી છે અને તેમની સ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે.
ચાંદીપુરા વાયરસના કેટલા કેસ નોંધાયા છે?
આરોગ્ય મંત્રીના જણાવ્યા મુજબ, રાજ્યમાં અત્યાર સુધીમાં 184 શંકાસ્પદ દર્દીઓની ઓળખ થઈ છે. આમાંથી 35 કેસોમાં ચાંદીપુરા વાયરસની પુષ્ટિ થઈ છે અને 11 નમૂનાઓનું પરીક્ષણ ચાલી રહ્યું છે. આજ સુધીમાં વાયરસથી 22 બાળકોના મૃત્યુ થયા છે અને હાલમાં સાત બાળકો સારવાર હેઠળ છે. સરકારે જણાવ્યું હતું કે ચેપ કોઈ એક ગામ કે પ્રદેશ પૂરતો મર્યાદિત નથી પરંતુ વિવિધ વિસ્તારોમાંથી કેસ સામે આવી રહ્યા છે. પરિણામે રાજ્યભરમાં દેખરેખ અને તકેદારી વધારી દેવામાં આવી છે.
તમામ નાગરિકોને અપીલ છે કે,
• બાળકોમાં તાવ, ઊલટી, ખેંચ અથવા અન્ય ગંભીર લક્ષણો જણાય તો વિલંબ કર્યા વિના નજીકની સરકારી જિલ્લા હોસ્પિટલનો સંપર્ક કરો.
• અફવાઓથી દૂર રહો અને માત્ર આરોગ્ય વિભાગની સત્તાવાર માહિતી પર વિશ્વાસ રાખો.
• આરોગ્ય વિભાગની ટીમોને સંપૂર્ણ સહયોગ આપો.#HealthAlert https://t.co/XOjpq7CFe1— Praful Pansheriya (@prafulpbjp) August 3, 2026
સરકારે નિવારણ માટે કયા પગલાં લીધા છે?
રાજ્ય સરકારે પશુપાલન કરતા વિસ્તારોમાં ખાસ ઝુંબેશ શરૂ કરી છે. આરોગ્ય વિભાગની ટીમો ચાંદીપુરા વાયરસ ફેલાવવા માટે જવાબદાર જંતુ, સેન્ડફ્લાયને દૂર કરવા માટે આ વિસ્તારોમાં જંતુનાશકોનો છંટકાવ કરી રહી છે. સરકારે તમામ જાહેર અને ખાનગી બાળરોગ હોસ્પિટલોને વાયરસના લક્ષણો દર્શાવતા બાળકોને તાત્કાલિક ઓક્સિજન અને વેન્ટિલેટર સુવિધાઓથી સજ્જ ICUમાં દાખલ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. સરકાર માને છે કે સમયસર સારવારથી મલ્ટી-ઓર્ગન ફેલ્યોર જેવી ગંભીર ગૂંચવણો અટકાવી શકાય છે.
આ પણ વાંચો: કચ્છની 400 વર્ષ જૂની વિશ્વવિખ્યાત ‘રોગન કલા’, જાણો તેનો ઈતિહાસ અને બનાવવાની અનોખી રીત
ચાંદીપુરા વાયરસ શું છે અને તે શા માટે ખતરનાક છે?
ચાંદીપુરા એન્સેફાલીટીસ એ એક વાયરલ રોગ છે જે મુખ્યત્વે સેન્ડફ્લાય અને અન્ય કેટલાક જંતુઓ દ્વારા ફેલાય છે. આ વાયરસ મગજમાં બળતરા પેદા કરે છે અને બાળકો માટે અત્યંત ખતરનાક માનવામાં આવે છે. તે સૌપ્રથમ 1965 માં મહારાષ્ટ્રના નાગપુર જિલ્લાના ચાંદીપુરા ગામના એક દર્દીમાં ઓળખાયો હતો. આરોગ્ય નિષ્ણાતોના મતે ચોમાસાની ઋતુ દરમિયાન આ વાયરસનું જોખમ વધી જાય છે. તેથી જો બાળકોને ખૂબ તાવ, સુસ્તી અથવા અન્ય ગંભીર લક્ષણો દેખાય તો તાત્કાલિક હોસ્પિટલમાં લઈ જવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
