ધનતેરસ અને દિવાળી પહેલા સોનાની માંગ ધીમે ધીમે વધવા લાગે છે. આવા સમયે ઘણા લોકોના મનમાં સવાલ હોય છે કે, અત્યારે સોનું ખરીદવું યોગ્ય રહેશે કે થોડો સમય રાહ જોવી જોઈએ? SEBI રજિસ્ટર્ડ રિસર્ચ એનાલિસ્ટ રાહુલ જૈનના જણાવ્યા અનુસાર, સોનાની કિંમતને સમજવા માટે ત્રણ મોટા ફેક્ટર પર નજર રાખવી જોઈએ. આમાં ભારતની ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી, ગ્લોબલ ગોલ્ડ પ્રાઈસ અને દેશમાં સોનાની માંગ જેવા વિકલ્પ જોડાયેલા છે.
રાહુલ જૈનના જણાવ્યા અનુસાર, અત્યારે ભારતમાં સોના પર 15% ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી છે. બજારમાં એવી ચર્ચાઓ છે કે, સરકાર તેને ઘટાડીને 6% કરી શકે છે. તેની સીધી અસર ભારતમાં આવતા સોનાની કિંમત પર પડી શકે છે. જો કે, સરકારે હજુ આ અંગે કોઈ સત્તાવાર જાહેરાત કરી નથી.
તેમણે એક ઉદાહરણ આપીને આ સમજાવ્યું છે. જો ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટી 15% રહે છે, તો સોનાની કિંમત લગભગ ₹1,57,000 સુધી થાય છે. બીજી તરફ, જો ડ્યુટી ઘટીને 6% થઈ જાય છે, તો તેની લેન્ડિંગ પ્રાઈસ લગભગ ₹1,44,000 રહી શકે છે. ટૂંકમાં, ડ્યુટી ઓછી થવા પર કિંમત નીચે આવવાનું દબાણ બની શકે છે. તેમણે એ પણ જણાવ્યું છે કે, ભારતમાં સ્મગલિંગ વધવાને કારણે સ્મગલ્ડ ગોલ્ડ લગભગ ₹8,000 પ્રતિ 10 ગ્રામ સસ્તું વેચાઈ રહ્યું છે.
સોનાની કિંમત માત્ર ભારતની ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટીથી નક્કી નથી થતી. તેની અસર ગ્લોબલ ગોલ્ડ પ્રાઈસ અને US બોન્ડ યીલ્ડથી પણ પડે છે. અમેરિકામાં 10 વર્ષની બોન્ડ યીલ્ડ લગભગ 5% ની આસપાસ છે. જો US બોન્ડ યીલ્ડ આગળ વધુ વધે છે, તો સોનાની કિંમત પર દબાણ આવી શકે છે.
તેમના અનુમાન મુજબ, જો ગ્લોબલ ગોલ્ડ પ્રાઈસ 5% ઘટે છે, તો ભારતમાં સોનાની કિંમત લગભગ ₹1,45,000 સુધી આવી શકે છે. વધુમાં 10% નો ઘટાડો થવા પર આ લગભગ ₹1,38,000 સુધી પહોંચી શકે છે.
ભારતમાં સોનાની માંગ પણ આ સમયે નબળી બતાવવામાં આવી છે. FY27 ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં (Q1) સોનાની માંગ લગભગ 6% ઘટી છે. વળી, FY27 ના પ્રથમ છમાસિક ગાળામાં (H1) માંગમાં લગભગ 17% નો ઘટાડો બતાવવામાં આવ્યો છે. જો કે, સોનામાં રોકાણની માંગ મજબૂત બનેલી છે. ગોલ્ડ ETF માં રોકાણનો આંકડો રેકોર્ડ સ્તર પર બતાવવામાં આવ્યો છે.
એનાલિસ્ટના જણાવ્યા અનુસાર, ઈમ્પોર્ટ ડ્યુટીમાં સંભવિત ઘટાડો, US બોન્ડ યીલ્ડ અને નબળી ઘરેલું માંગ… આ ત્રણેયને જોતા સોનાની કિંમતમાં શોર્ટ ટર્મમાં ઘટાડાની શક્યતાને નકારી શકાય નહીં. આ જ આધારે તેમનું કહેવું છે કે, અત્યારે સોનું ખરીદવાને બદલે ધનતેરસ સુધી રાહ જોવી વધારે સારું હોઈ શકે છે.
