ગુજરાતી રસોઈમાં ઢોકળાનું સ્થાન હંમેશા મોખરે રહે છે. માત્ર ચોખા કે ચણાના લોટના બદલે વિવિધ પ્રકારના ધાન્ય અને કઠોળનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવતા ‘મલ્ટીગ્રેન ઢોકળા’ (Multigrain Dhokla) સ્વાદની સાથે આરોગ્યનો બમણો ફાયદો આપે છે. આ ઢોકળામાં ગ્લાયસેમિક ઇન્ડેક્સ ઓછો હોવાથી ડાયાબિટીસના દર્દીઓ પણ તેને નિશ્ચિંત થઈને ખાઈ શકે છે.
મલ્ટીગ્રેન ઢોકળા બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
- ધાન અને દાળનો લોટ/મિશ્રણ: અડધો કપ જુવારનો લોટ, 1/4 કપ બાજરીનો લોટ, 1/4 કપ રાગીનો લોટ, 1/4 કપ ચણાનો લોટ અને 1/4 કપ સોજી (અથવા મગ-ચણા-અડદની દાળનું મિશ્રણ).
- ખીરું તૈયાર કરવા માટે: અડધો કપ ખાટું દહીં, અડધો કપ પાણી, 1 નાની ચમચી આદુ-મરચાંની પેસ્ટ અને સ્વાદાનુસાર મીઠું.
- આથો માટે: 1 નાની ચમચી ઈનો અથવા અડધી નાની ચમચી બેકિંગ સોડા.
- વઘાર માટે: 2 ચમચી તેલ, 1 નાની ચમચી રાઈ, અડધી નાની ચમચી સફેદ તલ, 1/4 ચમચી હિંગ, 7-8 મીઠા લીમડાના પાન અને 2 કાપેલા લીલા મરચાં.
- ગાર્નિશિંગ: ઝીણી સમારેલી કોથમરી અને છીણેલું લીલું નાળિયેર.
મલ્ટીગ્રેન ઢોકળા બનાવવાની રીત
સૌપ્રથમ એક મોટા બાઉલમાં મલ્ટીગ્રેન લોટ, દહીં, આદુ-લીલા મરચાંની પેસ્ટ, હળદર અને મીઠું ઉમેરો અને જરૂર મુજબ પાણી ઉમેરીને સ્મૂધ બેટર બનાવો. ધ્યાન રાખો કે બેટર ન તો ખૂબ પાતળું હોય કે ન તો ખૂબ જાડું. હવે તેને 10 થી 15 મિનિટ માટે ઢાંકીને રાખો જેથી લોટ સારી રીતે ફૂલી જાય. ઢોકળા સ્ટીમર અથવા મોટા વાસણમાં પાણી ગરમ કરો અને જ્યારે પાણી ગરમ થાય ત્યારે ઢોકળા પ્લેટને હળવા તેલથી ગ્રીસ કરો.
આ પણ વાંચો: 10 મિનિટમાં બનાવો ચટાકેદાર લસણિયા મમરા, સાંજના નાસ્તા માટે નોંધી લો પરફેક્ટ રેસીપી
બેટરમાં ઈનો ઉમેરો અને તેને હળવેથી મિક્સ કરો. આ પછી તરત જ ઢોકળા પ્લેટમાં બેટર રેડો અને તેને સ્ટીમરમાં મૂકો. ઢાંકીને 15 થી 20 મિનિટ માટે સ્ટીમ કરો. તમે ટૂથપીક નાખીને ચેક કરી શકો છો, જો તે સાફ નીકળે તો ઢોકળા તૈયાર છે.
એક પેનમાં તેલ ગરમ કરો અને તેમાં સરસવ ઉમેરો, પછી તેમાં તલ, કઢી પત્તા અને લીલા મરચાં ઉમેરો. તેને લગભગ 30 સેકન્ડ માટે સારી રીતે શેકો. હવે ખાંડ, લીંબુનો રસ અને પાણી ઉમેરો અને એક મિનિટ માટે ઉકાળો. બાફેલા ઢોકળાને એક પ્લેટમાં કાઢીને તેના પર તૈયાર કરેલો તડકો રેડો. તેના ટુકડા કરી લીલી ચટણી સાથે પીરસો.
