ભારતીય રેલ્વેએ દેશની પ્રથમ હાઇડ્રોજન સંચાલિત ટ્રેનના ટ્રાયલ માટે મંજૂરી આપી છે. આ સંદર્ભમાં રેલ્વે બોર્ડે 22 મે, 2026 ના રોજ RDSO અને ઉત્તરી રેલ્વેને લખેલા પત્રમાં 10-કોચવાળી હાઇડ્રોજન ટ્રેન શરૂ કરવા માટે મંજૂરી આપી છે.
રેલ્વે બોર્ડે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આ ટ્રેન દિલ્હી ડિવિઝનના જિંદ-સોનીપત સેક્શન પર મહત્તમ 75 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે દોડશે. આ પહેલને રેલ્વેના ટેકનોલોજીકલ પરિવર્તનના સંદર્ભમાં એક મુખ્ય સીમાચિહ્નરૂપ તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
રેલ્વે બોર્ડે લખ્યો પત્ર
ભારતીય રેલ્વેએ તેના પત્રમાં જણાવ્યું હતું કે, “16 માર્ચ, 2026 ના રોજ સબમિટ કરાયેલ અરજી અંગે રેલ્વે મંત્રાલયની મંજૂરીના સંદર્ભમાં રેલ્વે બોર્ડે ઉત્તરી રેલ્વે (જિંદ-સોનીપત) ના સમર્પિત સેક્શન પર 10-કોચ, 1200 kW હાઇડ્રોજન ફ્યુઅલ સેલ-આધારિત DPRS DMU કોચ રજૂ કરવાની મંજૂરી આપી છે, જે મહત્તમ 75 કિમી/કલાકની ઝડપે કાર્યરત છે.”
ભારત માટે આ કેમ મહત્વપૂર્ણ છે?
અહેવાલો અનુસાર, ટ્રેન માટેના ટ્રાયલ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયા છે. મૂલ્યાંકન પ્રક્રિયાના ભાગ રૂપે રિસર્ચ ડિઝાઇન્સ એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓર્ગેનાઇઝેશન (RDSO) દ્વારા આ ટ્રાયલ હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા. વ્યાપારી સેવામાં તેના સમાવેશ સાથે ભારત વૈશ્વિક દેશોના એક ઉચ્ચ જૂથમાં જોડાશે. જેમાં જર્મની, સ્વીડન, જાપાન અને ચીનનો સમાવેશ થાય છે જે હાઇડ્રોજન સંચાલિત ટ્રેનો ચલાવે છે.
રાત્રે સૂતા પહેલા ચહેરા પર બદામનું તેલ લગાવવાના છે અદભુત ફાયદા, ત્વચા સોનાની જેમ ચમકશે
હાઇડ્રોજન ટ્રેનની મુખ્ય વિશેષતાઓ શું છે?
- હાલમાં આ વિશ્વની સૌથી લાંબી (10 કોચ) અને સૌથી શક્તિશાળી (2400 kW) હાઇડ્રોજન ટ્રેનસેટ છે જે બ્રોડ-ગેજ પ્લેટફોર્મ પર કાર્યરત છે.
- આ ટ્રેનસેટમાં બે 1200 kW ડ્રાઇવિંગ પાવર કાર (DPC) છે, જે 2400 kW ની સંયુક્ત ક્ષમતા આપે છે, અને આઠ પેસેન્જર કોચ પણ છે.
- તે શૂન્ય કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્સર્જન ઉત્પન્ન કરે છે. ફક્ત પાણીની વરાળ ઉત્સર્જિત થાય છે.
કાર્યવાહી અંગે જારી કરાયેલા નિયમો?
અહેવાલો અનુસાર હાઇડ્રોજન ટ્રેનના રોલિંગ સ્ટોક માટે મંજૂરી ફક્ત જીંદ-સોનીપત સેક્શન પરના સંચાલન માટે જ આપવામાં આવી છે, જ્યારે ટ્રેનસેટનું સુનિશ્ચિત જાળવણી શકુરબસ્તી ખાતે કરવામાં આવશે. નિર્દેશમાં વધુમાં જણાવાયું છે કે જીંદ-શકુરબસ્તી-જિંદ રૂટ પર ‘ડેડ’ (બિન-પાવર) સ્થિતિમાં ટ્રેનસેટ ચલાવવા માટે જરૂરી અધિકૃતતા હાલના નિયમો અનુસાર સુરક્ષિત કરવામાં આવશે.
