એક એવા સમયમાં જ્યાં લાખો રૂપિયા લગ્ન પર ખર્ચ કરવા અને ભવ્ય ભોજન વ્યવસ્થા કરવી એ સામાન્ય બની ગયું છે ત્યારે છોટા ઉદેપુર જિલ્લાના પાવી જેતપુરમાં આવેલા ચુલી ગામમાં આદિવાસી સંસ્કૃતિ અને માનવતાનું એક અદ્ભુત ઉદાહરણ જોવા મળ્યું છે.
ઇકો યુનિટી ટ્રાઇબલ ટ્રસ્ટના ઉપક્રમે આયોજિત બીજા સમૂહ લગ્ન ઉત્સવમાં છ નવદંપતીઓએ માત્ર ₹1 ની પ્રતીકાત્મક ફી ભરી લગ્ન કર્યા. આ સમૂહ લગ્નની એક વિશિષ્ટ વિશેષતા એ હતી કે ભાગ લેનારા ઘણી કન્યા અને વરરાજાએ તેમના પિતા ગુમાવ્યા હતા, જ્યારે કેટલાકે માતા-પિતાની છત્રછાયા ગુમાવી દીધી હતી. ટ્રસ્ટે આ કાર્યક્રમ ખાસ કરીને આ આર્થિક રીતે નબળા અને અનાથ વ્યક્તિઓ માટે યોજ્યો હતો. સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયના સંતોની હાજરીમાં બધા નવદંપતીઓએ આશીર્વાદ મેળવ્યા અને સાથે મળીને તેમના નવા જીવનની શરૂઆત કરી.
ચમચીથી લઈને સોફા અને તિજોરી સુધીની ભેટ
આ સમૂહ લગ્ન માટે ઇકો યુનિટી ટ્રાઇબલ પ્રોગ્રેસ ઇનિશિયેટિવ ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટે કન્યા અને વરરાજાના પરિવારો પાસેથી ફક્ત એક રૂપિયાની પ્રતીકાત્મક ફી એકત્રિત કરી. બદલામાં ટ્રસ્ટે નવદંપતીઓને તેમના નવા ઘરો બનાવી આપવા અને તેનું સંચાલન કરવામાં મદદ કરવા માટે ચમચીથી લઈને પલંગ, સોફા અને તિજોરી સુધીની ઘણી ઘરગથ્થુ જરૂરી વસ્તુઓનો સંપૂર્ણ સેટ ભેટમાં આપી હતી.
મેનુમાં આદિવાસી પરંપરાઓનું પ્રભુત્વ
ઉત્સવનું સૌથી મનમોહક પાસું તેનું ભોજન હતું. આધુનિક વ્યંજનોને બાજુ પર રાખીને મેનુમાં મકાઈનો દાળિયો અને કઢીનો સમાવેશ થતો હતો, જેનાથી આદિવાસી સમુદાયની સદીઓ જૂની પરંપરાઓ જીવંત રહી. મકાઈનો દાળિયો અને કઢીને આદિવાસી સંસ્કૃતિમાં સૌથી પૌષ્ટિક અને પરંપરાગત ખોરાક માનવામાં આવે છે. ખરેખર વર્ષો પહેલા આ જ ભોજન લગ્ન સમારોહમાં પીરસવામાં આવતું હતું.
વડોદરાના ટાટા-એરબસ પ્લાન્ટમાં દેશનું પ્રથમ સ્વદેશી લશ્કરી વિમાન તૈયાર, જાણો આ એરક્રાફ્ટની ખાસિયતો
આ ભોજન ફક્ત પેટ ભરવા માટે જ નહીં પરંતુ નવી પેઢીને તેમના પૂર્વજોના સમૃદ્ધ રાંધણ વારસાનો સ્વાદ માણવા માટે પીરસવામાં આવ્યું હતું. ફક્ત લગ્નથી આગળ વધીને અને તેમની સામાજિક જવાબદારીઓ નિભાવવા માટે આ પ્રસંગે રક્તદાન શિબિરનું પણ આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. રક્તદાનમાં ઉત્સાહપૂર્વક ભાગ લઈને આદિવાસી સમુદાયના યુવાનોએ લગ્ન સમારોહને ‘સેવાના ઉત્સવ’માં પરિવર્તિત કર્યો.
