શું જીમમાં લેવામાં આવતું વ્હે પ્રોટીન દરેક માટે સલામત છે? ડોક્ટરે તેના ફાયદા અને જોખમો જણાવ્યા

Whey Protein : આજના સમયમાં ફિટ દેખાવા અને મસલ્સ બનાવવાની હોડમાં ‘વ્હે પ્રોટીન’ જિમ જતા યુવાનોની પહેલી પસંદગી બની ગઈ છે. જે લોકો જીમમાં જાય છે તેઓ મસલ્સ બનાવવા, વજન ઘટાડવા અને તંદુરસ્તી સુધારવા માટે દરરોજ તેમના આહારમાં તેનો સમાવેશ કરે છે. 

બજારમાં વ્હે પ્રોટીનના ઘણા વિકલ્પો છે અને ફિટનેસ પ્રત્યે સભાન લોકો તેને વધુને વધુ તેમના ડાયેટનો ભાગ બનાવી રહ્યા છે. પરંતુ પ્રશ્ન એ ઉભો થાય છે કે વ્હે પ્રોટીન કે જે લોકોએ તેમના આહારનો એક ભાગ બનાવ્યો છે તે સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે? શું આ સપ્લીમેંટ્સ દરેકના શરીર માટે સલામત છે?

દિલ્હીની એપોલો હોસ્પિટલના ઇન્ટરનલ મેડિસિન નિષ્ણાત ડો.સુરંજીત ચેટર્જીના જણાવ્યા અનુસાર વ્હે પ્રોટીનને નિયમિતપણે લેતા પહેલા શરીર અને કિડની પર તેની અસરને સમજવી મહત્વપૂર્ણ છે. ઘણીવાર લોકો કોઈ તબીબી સલાહ વિના તેને લેવાનું શરૂ કરે છે, જે ભવિષ્યમાં લીવર અને કિડની પર ગંભીર અસર કરી શકે છે. ચાલો નિષ્ણાતો પાસેથી જાણીએ કે વ્હે પ્રોટીન શરીર પર કેવી રીતે કામ કરે છે અને કયા લોકોએ તેનું સેવન કરવાનું ટાળવું જોઈએ, તેને ખાવાની સાચી રીત શું છે. જો તમે સપ્લિમેન્ટ્સ લેવાનું પણ વિચારી રહ્યા છો, તો પહેલા તેના ફાયદા અને સંભવિત જોખમો વચ્ચેનો તફાવત જાણો.

વ્હે પ્રોટીન શું છે?

વ્હે પ્રોટીન એ દૂધમાંથી બનેલું એક હાઇ ક્વોલિટી પ્રોટીન છે, જે ચીઝ બનાવવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન બનાવવામાં આવે છે. તેમાં શરીરને જરૂરી તમામ આવશ્યક એમિનો એસિડ હોય છે અને તે શરીરમાં ઝડપથી શોષાય છે.

વ્હે પ્રોટીન મુખ્યત્વે ત્રણ પ્રકારના હોય છે

• Whey Protein Focus, જેમાં પ્રોટીનની સાથે થોડી માત્રામાં ચરબી અને કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ પણ હોય છે.
• Whey Protein Isolate માં પ્રોટીન વધારે હોય છે અને ચરબી અને લેક્ટોઝ ઓછું હોય છે.
• hey Protein Hydrolysate એ પહેલા આંશિક રીતે તૂટેલા પ્રોટીનનું એક સ્વરૂપ છે, જે શરીરને તેને ઝડપથી શોષી લેવાની મંજૂરી આપે છે.

પ્રોટીન શરીર માટે શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?

પ્રોટીન શરીર માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ પોષક તત્વો છે. તે મસલ્સ બનાવવામાં, પેશીઓને સુધારવામાં, એંઝાઇમ અને હોર્મોન્સ બનાવવામાં અને રોગપ્રતિકારક શક્તિને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરે છે. સામાન્ય પુખ્ત વયના લોકો માટે, દરરોજ કિલોગ્રામ વજન દીઠ લગભગ 0.8 ગ્રામ પ્રોટીન પૂરતું માનવામાં આવે છે. જોકે એથ્લેટ્સ અથવા જે લોકો ખૂબ શારીરિક કાર્ય કરે છે તેમને કિલોગ્રામ વજન દીઠ 1.2 થી 2 ગ્રામ પ્રોટીનની જરૂર પડી શકે છે.

આ પણ વાંચો – જીમ ગયા વગર પણ રહીં શકો છો ફિટ, આ 7 આદતોથી ઘરે બેઠા પોતાને રાખો હેલ્ધી

કિડની પ્રોટીનની પ્રક્રિયા કેવી રીતે કરે છે?

જ્યારે શરીર પ્રોટીનનું મેટાબોલિઝમ કરે છે ત્યારે તે યુરિયા જેવા નાઇટ્રોજન ધરાવતા અપશિષ્ઠ પદાર્થો બને છે. કિડની તેને યૂરિન દ્વારા બહાર કાઢે છે. જો પ્રોટીનની માત્રા ખૂબ વધારે હોય તો કિડનીએ આ અપશિષ્ટ પદાર્થોને દૂર કરવા માટે વધુ મહેનત કરવી પડે છે.

શું વ્હે પ્રોટીન કિડનીને નુકસાન પહોંચાડે છે?

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર સામાન્ય અને સ્વસ્થ કિડનીવાળા લોકોમાં મર્યાદિત માત્રામાં વ્હે પ્રોટીન લેવું સામાન્ય રીતે સલામત માનવામાં આવે છે. પરંતુ સમસ્યા ત્યારે ઉભી થાય છે જ્યારે લોકો જરૂર વિના અને કોઈ નિષ્ણાતની સલાહ વિના વધુ પ્રમાણમાં પ્રોટીન સપ્લિમેન્ટ્સ લેવાનું શરૂ કરે છે. આનાથી કુલ પ્રોટીનનું સેવન વધુ થઈ શકે છે.

કોણે સાવચેતી રાખવી જોઈએ?

કેટલાક લોકોએ વ્હે પ્રોટીન લેતા પહેલા ડોક્ટરની સલાહ લેવી જોઈએ જેમ કે

• જે લોકોને કિડનીની બીમારી છે
• ડાયાબિટીસ અથવા હાઈ બ્લડ પ્રેશરવાળા દર્દીઓ
• જેમના પરિવારમાં કિડનીની બીમારીનો પારિવારિક ઇતિહાસ હોય
• જેઓ પહેલાથી જ હાઇ પ્રોટીન ડાયેટ લઇ રહ્યા છે

વ્હે પ્રોટીન ક્યારે જરૂરી બની શકે છે?

વ્હે પ્રોટીન કેટલીક પરિસ્થિતિઓમાં ઉપયોગી થઈ શકે છે જેમ કે

• બીમારી અથવા સર્જરી પછી રિકવરી કરી રહેલા દર્દીઓ
• ઉંમર સાથે સ્નાયુઓ ગુમાવતા લોકો
• એવા લોકો જે ભોજનમાંથી પૂરતા પ્રમાણમાં પ્રોટીન મેળવવામાં સક્ષમ નથી
• જોકે નિષ્ણાતો કહે છે કે સપ્લિમેન્ટ્સ સંતુલિત આહારનો વિકલ્પ હોઈ શકે નહીં. સારા સ્વાસ્થ્ય માટે સંતુલિત આહાર, પૂરતું પાણી અને નિયમિત શારીરિક પ્રવૃત્તિ વધુ મહત્વપૂર્ણ છે.

ડિસ્ક્લેમર : આ લેખ ફક્ત સામાન્ય માહિતી હેતુઓ માટે લખવામાં આવ્યો છે. અહીં સમાવિષ્ટ માહિતી કોઈપણ પ્રકારની તબીબી સલાહનો વિકલ્પ નથી. વ્હે પ્રોટીન અથવા કોઈપણ સપ્લિમેન્ટ્સનું સેવન કરવાનું શરૂ કરતા પહેલા ડોક્ટર અથવા પ્રમાણિત ન્યુટ્રિશનિસ્ટની સલાહ લો, ખાસ કરીને જો તમને કિડની, લીવર, ડાયાબિટીસ, હાઈ બ્લડ પ્રેશર અથવા અન્ય કોઈ સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા હોય. વ્યક્તિની આરોગ્યની સ્થિતિ, ઉંમર અને શારીરિક જરૂરિયાતો અનુસાર પરિણામો બદલાઈ શકે છે.