બ્લડ સુગર ઘટાડવા માટે જમ્યા પછી કેટલો સમય ચાલવું જોઈએ?

જીવનશૈલી | ડિનર પછી થોડું ચાલવાથી તમારા વિચાર કરતાં વધુ ફાયદા થાય છે. ભોજન પછી થોડું ચાલવાથી બ્લડ સુગર લેવલ નિયંત્રિત કરવામાં મદદ મળી શકે છે. જમ્યા પછી તરત જ ચાલવાનું શરૂ કરવું વધુ અસરકારક છે.

“જમ્યા પછી 10 થી 15 મિનિટની અંદર ચાલવાનું શરૂ કરવું બેસ્ટ છે. જમ્યા પછી 30 થી 90 મિનિટમાં બ્લડ સુગરનું લેવલ ટોચ પર પહોંચે છે. જ્યારે તમે આ સમયે ચાલો છો, ત્યારે તમારા સ્નાયુઓ ગ્લુકોઝને તમારા લોહીમાં ખૂબ વધારે થાય તે પહેલાં તેને શોષી લે છે.”

જમ્યા પછી શરીરમાં શું થાય છે?

જ્યારે પણ તમે ખાઓ છો ત્યારે લોહીમાં શર્કરાનું સ્તર વધે છે તે એક કુદરતી પ્રક્રિયા છે. પાચનતંત્ર કાર્બોહાઇડ્રેટ્સને ગ્લુકોઝમાં રૂપાંતરિત કરે છે, જે લોહીના પ્રવાહમાં મુક્ત થાય છે. ત્યારબાદ સ્વાદુપિંડ ઇન્સ્યુલિન નામનું હોર્મોન ઉત્પન્ન કરે છે, જે ગ્લુકોઝને ઊર્જા પ્રદાન કરવા માટે કોષોમાં પ્રવેશવામાં મદદ કરે છે.

સામાન્ય રીતે, ભોજન પછી બ્લડ સુગરનું લેવલ 120 થી 140 મિલિગ્રામ/ડીએલ સુધી વધી શકે છે. તે બે કલાકમાં સામાન્ય થઈ જાય છે. પરંતુ જો આ સ્તર અચાનક ખૂબ વધી જાય, તો શરીરને તેને નીચે લાવવા માટે વધુ મહેનત કરવી પડે છે.

ભોજન પછી લોહીમાં બ્લડ સુગર લેવલ સતત ઊંચું રહેવાથી ઇન્સ્યુલિન પ્રતિકાર નામની સ્થિતિ થઈ શકે છે, જે ત્યારે થાય છે જ્યારે શરીરના કોષો સ્વાદુપિંડ દ્વારા ઉત્પાદિત ઇન્સ્યુલિન પ્રત્યે યોગ્ય રીતે પ્રતિક્રિયા આપતા નથી. અભ્યાસો દર્શાવે છે કે આ ડાયાબિટીસ ધરાવતા અને વગરના લોકોમાં હૃદય રોગનું જોખમ વધારી શકે છે.

ચાલવાથી બ્લડ સુગર પર કેવી અસર પડે છે?

જ્યારે સ્નાયુઓ હલનચલન કરે છે, ત્યારે તેઓ ઇન્સ્યુલિનની મદદ વિના સીધા લોહીમાંથી ગ્લુકોઝ ખેંચી શકે છે. તેથી ભોજન પછી થોડું ચાલવાથી પણ લોહીમાં શર્કરા લેવલ ઘટી શકે છે. જ્યારે તમે ચાલવાનું શરૂ કરો છો, ત્યારે તમારા જાંઘ અને પગની ઘૂંટીઓમાં મોટા સ્નાયુઓ સતત ગતિશીલ રહે છે. 

જ્યારે તેમને તાત્કાલિક એનર્જીની જરૂર હોય છે, ત્યારે સ્નાયુઓ સીધા લોહીમાંથી ગ્લુકોઝ ખેંચે છે અને તેને એનર્જીમાં રૂપાંતરિત કરે છે, ઇન્સ્યુલિનની જરૂરિયાતને સંપૂર્ણપણે બાયપાસ કરે છે.

ડાયાબિટીસ વગરના લોકો માટે ચાલવું પણ એટલું જ ફાયદાકારક છે. તે ભોજન પછી સુગર અને ઇન્સ્યુલિનમાં અચાનક વધારો અટકાવે છે અને સ્વાદુપિંડમાં બીટા કોષોના કાર્યને જાળવી રાખવામાં મદદ કરે છે. 2023ના એક અભ્યાસ મુજબ, ભોજન પહેલાં ચાલવા અથવા પછી લાંબા સમય સુધી ચાલવા કરતાં ભોજન પછી તરત જ ચાલવું વધુ સારું છે.

બ્લડ સુગર ઘટાડવા માટે કલાકો સુધી ચાલવાની જરૂર નથી. 2022 ના એક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે ભોજન પછી 2 થી 5 મિનિટ ચાલવાથી પણ તમારા બ્લડ સુગર લેવલ ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે. 

બીજા એક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે દરેક ભોજન પછી 10 મિનિટ ચાલવું દિવસમાં એક વાર 30 મિનિટ ચાલવા કરતાં વધુ અસરકારક હતું. 2025 ના એક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે ભોજન પછી તરત જ 10 મિનિટ ચાલવું એ ભોજન પછી અડધા કલાક 30 મિનિટ ચાલવા કરતાં વધુ અસરકારક હતું.

જમ્યા પછી ચાલવાના ફાયદા

બ્લડ સુગર ઘટાડવી અને પાચનમાં સુધારો કરવો શામેલ છે. અભ્યાસો દર્શાવે છે કે જે લોકો એક મહિના સુધી દરેક ભોજન પછી 10 થી 15 મિનિટ ચાલતા હતા તેમને દવા લેનારા લોકો કરતાં પેટનું ફૂલવું ઝડપથી દૂર થાય છે. 

આ પેટના સ્નાયુઓને ઝડપથી ખસેડવામાં મદદ કરે છે, ખોરાકને પાચનતંત્રમાંથી વધુ સરળતાથી પસાર કરવામાં મદદ કરે છે. તે બપોર કે સાંજના થાક અને થાકને ટાળવામાં પણ મદદ કરે છે, જેનાથી તમે દિવસભર ઉર્જાવાન રહેશો. 

આ કેવી રીતે અમલમાં મૂકી શકાય?

આ માટે તમારે જીમ કે અન્ય જટિલ સાધનોની જરૂર નથી. તમે તમારા ઘર, ઓફિસ અથવા લિવિંગ રૂમમાં ચાલી શકો છો. જમ્યાના 10-15 મિનિટની અંદર શરૂ કરો. આ તે સમય છે જ્યારે લોહીમાં ગ્લુકોઝનું સ્તર સૌથી વધુ વધે છે. એવી ગતિએ ચાલો જે તમારા શરીરને થોડું ગરમ ​​કરે. આ એવી ગતિ હોવી જોઈએ જેનાથી વાત કરવામાં મુશ્કેલી ન પડે.

શું વારંવાર બ્લડ પ્રેશર ચેક કરવું નુકસાનકારક છે?

ખાધા પછી સખત કસરત કરવાથી એડ્રેનાલિન અને કોર્ટિસોલ જેવા તણાવ હોર્મોન્સનું પ્રોડકશન થઈ શકે છે, જેના કારણે લીવરમાંથી લોહીમાં વધુ ગ્લુકોઝ મુક્ત થઈ શકે છે અને બ્લડ સુગરનું સ્તર વધી શકે છે.

જો તમે દિવસમાં ફક્ત એક જ વાર ચાલી શકો છો, તો રાત્રિભોજન પછી તે કરો. રાતોરાત ગ્લુકોઝના લેવલને નિયંત્રિત કરવાથી બીજા દિવસે ઇન્સ્યુલિન સેન્સિટિવિટીમાં સુધારો થશે. જો તમે ચાલી શકતા નથી, તો ઘૂંટણ ઉંચા કરીને, પગ લંબાવીને અથવા હાથ હલાવીને બેસવાનો પ્રયાસ કરો.