ભાજપની નવી ફોર્મ્યુલા : હિમંતાથી સુવેન્દુ અધિકાર સુધી, બીજી પાર્ટીમાંથી આવી રહેલા નેતાઓને મળી રહી છે મુખ્યમંત્રીની ખુરશી

Suvendu Adhikari CM Oath : પશ્ચિમ બંગાળમાં ભાજપની જંગી જીત બાદ સુવેન્દુ અધિકારી રાજ્યના આગામી મુખ્યમંત્રી અને ભાજપના પ્રથમ મુખ્યમંત્રી બન્યા છે. તેમનું મુખ્યમંત્રી બનવું એ ભાજપમાં બીજી પાર્ટીમાંથી આવેલા નેતાઓ સુધી મુખ્યમંત્રીઓની સાતત્યનો સંકેત છે. ઘણા રાજ્યોમાં ભાજપે તાજેતરમાં જ આવું જ કંઈક કર્યું છે.

જોકે ભાજપ સામાન્ય રીતે મુખ્ય રાજ્યોમાં તેના અનુભવી નેતાઓ અથવા કાર્યકરોમાંથી એક નેતાની પસંદગી કરે છે. તે જ સમયે પાર્ટી પરંપરાગત રીતે નબળા રાજ્યોમાં અન્ય પક્ષોના નેતાઓને સામેલ કરીને તેના સંગઠનનો વિસ્તાર કરે છે અને ત્યારબાદ પક્ષના વિસ્તરણમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવનારા નેતાઓને સત્તાનું સર્વોચ્ચ પદ આપવામાં આવે છે.

સમ્રાટ ચૌધરી એક અપવાદ છે

બીજી તરફ જે રાજ્યોમાં ભાજપ અને સંઘનું સંગઠન ખૂબ જ મજબૂત છે તે રાજ્યમાં અન્ય પક્ષોના નેતાઓને પોતાની પાર્ટીમાં સામેલ કરે છે પરંતુ તેમને શીર્ષ નેતૃત્વ ભાગ્યે જ મળે છે. લાંબા સમયથી ટોચના હોદ્દા ફક્ત પાર્ટીના અંદરના લોકો માટે હોય છે. હાલમાં બિહાર આ કિસ્સામાં અપવાદ છે, જ્યાં આરજેડીમાંથી આવેલા સમ્રાટ ચૌધરીને જાતિના સમીકરણને કારણે મુખ્યમંત્રીની ખુરશી આપવામાં આવી છે.

સુવેન્દુ અધિકારીનું ભાજપમાં પ્રમોશન

પશ્ચિમ બંગાળમાં ભાજપની પ્રથમ જીત બાદ મુખ્યમંત્રી તરીકે શપથ લેનારા સુવેન્દુ અધિકારી અગાઉ મમતા બેનર્જીની ટીએમસીમાં સામેલ હતા અને તેમને મમતા બેનર્જીના સૌથી નજીકના સાથી માનવામાં આવતા હતા. સુવેન્દુ 2020માં ભાજપમાં જોડાયા હતા, જ્યારે તેમને સમજાયું હતું કે તેમને ટીએમસીમાં બઢતી આપવામાં આવશે નહીં. આ પછી, સુવેન્દુએ 2021ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં નંદીગ્રામ બેઠક પરથી તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જીને હરાવ્યા હતા.

આ પછી 2026ની ચૂંટણીમાં સુવેન્દુએ નંદીગ્રામ અને મમતાના ગઢ ભવાનીપુર બેઠક પરથી પણ જીત મેળવી હતી અને ટીએમસીને મોટો ફટકો આપ્યો હતો. બંગાળમાં 2011ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપે એક પણ બેઠક જીતી ન હતી. તે જ સમયે 2026ની ચૂંટણીમાં ભાજપે સુવેન્દુના નેતૃત્વમાં 207 બેઠકો જીતી છે. તેથી જ ભાજપે પાર્ટીનો વિસ્તાર કરવા માટે  ટીએમસીમાંથી આવેલા સુવેન્દુ અધિકારીને મુખ્યમંત્રીની ખુરશી માટે પ્રમોટ કર્યા છે.

હિમંતા બિસ્વા સરમાએ કોંગ્રેસમાંથી આવીને મુખ્યમંત્રી બન્યા

સુવેન્દુ અધિકારી પહેલા ભાજપે આસામમાં પણ આવું જ કર્યું હતું. આસામના મુખ્યમંત્રી અને ભાજપના નેતા હિમંતા બિસ્વા સરમા 2014 સુધી કોંગ્રેસમાં હતા અને તત્કાલીન તરુણ ગોગોઈ સરકારમાં મંત્રી હતા. 2011ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં તેમણે જલુકબારીથી પ્રદ્યુત બોરાને મોટા અંતરથી હરાવ્યા હતા, જે 2009ની લોકસભા ચૂંટણી માટે લાલકૃષ્ણ અડવાણીની પ્રચાર ટીમમાં મુખ્ય વ્યક્તિ હતા. હિમંત બિસ્વા સરમાને 72.1% મત મળ્યા હતા, જ્યારે બોરાને 12.6% મત મળ્યા હતા.

હિમંતા બિસ્વા સરમાએ તરુણ ગોગોઈ સાથેના મતભેદોને કારણે 2015માં અચાનક કોંગ્રેસ છોડી દીધી હતી. અહેવાલો અનુસાર તેઓ પોતાના માટે વધુ સારા સમાધાનની વાટાઘાટો કરવા માટે અંતિમ પ્રયાસમાં રાહુલ ગાંધીને પણ મળ્યા હતા, પરંતુ તેમણે દાવો કર્યો હતો કે રાહુલ ગાંધી તેમની ચિંતાઓ સાંભળવાને બદલે કૂતરાને બિસ્કિટ ખવડાવવા જેવું વર્તન કરી રહ્યા છે, જેના કારણે તેઓ નારાજ થયા હતા અને ભાજપમાં જોડાયા હતા. આ પછી તેમણે આસામમાં પાર્ટીના ઉદયમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી.

2016 પહેલા આસામમાં ભાજપ ખૂબ જ નાનો પક્ષ હતો, પરંતુ જ્યારે હિમંતા ભાજપમાં જોડાયા ત્યારે પાર્ટીના સંગઠનમાં અભૂતપૂર્વ વિસ્તરણ થયું. પરિણામે 2016ની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં એજીપી સાથે ગઠબંધન કરીને ભાજપ સરકારમાં આવી હતી. તે દરમિયાન ભાજપે સંઘની પૃષ્ઠભૂમિમાંથી આવેલા સર્બાનંદ સોનોવાલને મુખ્યમંત્રી બનાવ્યા હતા. તે જ સમયે જ્યારે 5 વર્ષમાં ભાજપ મજબૂત બન્યું ત્યારે હિમંતાને શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન માટે આસામના મુખ્યમંત્રી બનાવવામાં આવ્યા હતા. જ્યારે સોનોવાલને કેન્દ્રીય મંત્રી બનાવીને કેન્દ્રમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા.

પેમા ખાંડુને મુખ્યમંત્રી બનાવ્યા

અરુણાચલ પ્રદેશમાં 2016માં તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી પેમા ખાંડુની આગેવાની હેઠળના કોંગ્રેસના 44 ધારાસભ્યોમાંથી 43 ધારાસભ્યો એનડીએના નોર્થ-ઇસ્ટર્ન ડેમોક્રેટિક એલાયન્સના સહયોગી પીપલ્સ પાર્ટી ઓફ અરુણાચલ (પીપીએ)માં જોડાયા હતા. બે મહિના બાદ ખાંડુ પીપીએ તોડીને 32 ધારાસભ્યો સાથે ભાજપમાં જોડાયા હતા. પેમા ખાંડુ મુખ્યમંત્રી રહ્યા અને આ દરમિયાન તેમણે નબળી કોંગ્રેસનો ફાયદો ઉઠાવીને ભાજપને મજબૂત બનાવ્યો હતો. ભાજપ અરુણાચલમાં પરંપરાગત રીતે ખૂબ જ નબળી પાર્ટી હતી.

એન બિરેન સિંહ મણિપુરમાં મુખ્યમંત્રી બન્યા

મણિપુરના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી એન બિરેન સિંહ અગાઉ કોંગ્રેસના નેતા અને કોંગ્રેસ સરકારમાં મંત્રી હતા. તેઓ 2016માં ભાજપમાં જોડાયા હતા. 2017માં ભાજપે રાજ્યમાં પોતાની સરકાર બનાવી હતી અને એન બિરેન સિંહને મુખ્યમંત્રી પદ પર બઢતી આપી હતી. મણિપુર પણ એક એવું રાજ્ય છે જ્યાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ભાજપનો પ્રભાવ વધ્યો છે.

પીએમ મોદીએ મંચ પર હાજર નેતાને ગળે લગાવ્યા બાદ પગે લાગ્યા, જાણો કોણ છે માખનલાલ સરકાર

માણિક સાહાને પણ પ્રમોશન આપવામાં આવ્યું

ત્રિપુરાના મુખ્યમંત્રી માણિક સાહાના પણ કોંગ્રેસ સાથે સંબંધ છે. તેઓ 2016માં ભાજપમાં જોડાયા હતા અને 2020થી 2022 સુધી રાજ્ય એકમના પ્રમુખનું પદ સંભાળ્યું હતું. 2022 માં ધારાસભ્ય તરીકે ચૂંટાયા પછી પાર્ટીના નેતા બિપ્લબ કુમાર દેબે રાજીનામું આપ્યા પછી સાહા તે જ વર્ષે મુખ્યમંત્રી બન્યા હતા. ત્રિપુરામાં અગાઉ 25 વર્ષ સુધી સીપીઆઈ (એમ) શાસન રહ્યું હતું, પરંતુ 2018માં ભાજપે જબરદસ્ત સફળતા મેળવી હતી.

સમ્રાટ ચૌધરીને બિહારની કમાન 

બિહારમાં ભાજપની આગેવાની હેઠળની સરકારનું નેતૃત્વ સમ્રાટ ચૌધરી કરી રહ્યા છે. જોકે ગઠબંધનમાં જેડીયુ અને એલજેપી જેવા પક્ષો પણ છે. સમ્રાટ 2017માં ભાજપમાં જોડાયા હતા. આ પહેલા તેઓ જેડીયુમાં હતા, જ્યારે જેડીયુ પહેલા તેઓ આરજેડીમાં પણ હતા. તેઓ રાબડી દેવીની સરકારમાં મંત્રી પણ રહી ચૂક્યા છે. સમ્રાટ ચૌધરી અન્ય પક્ષોમાંથી ભાજપમાં જોડાઈને મુખ્યમંત્રી બન્યા છે, પરંતુ તેઓ અપવાદ છે. કારણ કે બિહારમાં ભાજપ ખૂબ જ મજબૂત છે, તેમ છતાં ભાજપે તેમને અપવાદરૂપે મુખ્યમંત્રી બનાવ્યા છે.

સમ્રાટ અપવાદ હોવાના ઘણા કારણો છે કારણ કે સમ્રાટ ચૌધરી કુશવાહા જાતિમાંથી આવે છે, જે જાતિની દ્રષ્ટિએ ભાજપ માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. આવી સ્થિતિમાં ભાજપ પાસે સમ્રાટ સિવાય કોઈ વિકલ્પ ન હતો. આટલું જ નહીં એવું પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે પૂર્વ સીએમ નીતીશ કુમારે આ શરતે મુખ્યમંત્રીની ખુરશી છોડી દીધી હતી કે સમ્રાટ ચૌધરીને તેમના ઉત્તરાધિકારી બનાવવામાં આવશે. આ જ કારણ છે કે સમ્રાટને ભાજપની નીતિઓમાં અપવાદ માનવામાં આવે છે.