Center East Disaster: ઈરાને બુધવારે જણાવ્યું હતું કે તેને પશ્ચિમ એશિયામાં સંઘર્ષનો અંત લાવવાના હેતુથી યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે સમજૂતી કરાર (MoU) નો પ્રારંભિક ડ્રાફ્ટ મળ્યો છે. થેમાં કથિત રીતે જણાવાયું છે કે જો અમેરિકી દળો ઈરાની પ્રદેશમાંથી પાછા ફરે તો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એક મહત્વપૂર્ણ જળમાર્ગ દ્વારા ટ્રાફિક સામાન્ય થઈ જશે.
ઈરાનના સરકારી ટેલિવિઝનને ટાંકીને રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા વાણિજ્યિક શિપિંગ ફરી શરૂ થઈ શકે છે. બદલામાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ ઈરાનની આસપાસથી તેના લશ્કરી દળોને પાછા ખેંચી લેશે અને તેની નૌકાદળ નાકાબંધી હટાવશે.
દરિયાઈ સહકાર અને ચકાસણી માટેનું માળખું
આ ડ્રાફ્ટ અંગે રાજ્ય ટેલિવિઝન અહેવાલ આપે છે કે તે લશ્કરી જહાજોને આવરી લેતું નથી. તેના બદલે તે તેહરાનને ઓમાન સાથે સહયોગમાં વ્યૂહાત્મક હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા વાણિજ્યિક જહાજોના પરિવહનનું સંચાલન કરવાની વ્યાપક કલ્પના કરે છે.
જોકે અહેવાલમાં નોંધવામાં આવ્યું છે કે આ અનૌપચારિક માળખું હજુ સુધી અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું નથી અને ઈરાન “નક્કર ચકાસણી” વિના કોઈ પગલાં લેશે નહીં. કરારમાં એમ પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે જો તેહરાન અને વોશિંગ્ટન વચ્ચે 60 દિવસની અંદર અંતિમ સમજૂતી થઈ જાય તો તેને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદ (UNSC) દ્વારા બંધનકર્તા ઠરાવ તરીકે અપનાવી શકાય છે.
મધ્યસ્થી અને સંવાદની અસર
અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ઉભરતા એમઓયુ 28 ફેબ્રુઆરીએ દુશ્મનાવટ ફાટી નીકળ્યા પછી શરૂ થયેલી પરોક્ષ વાટાઘાટોનું પરિણામ છે. પાકિસ્તાને આ વાટાઘાટોને સરળ બનાવવા અને આગળ વધારવામાં મુખ્ય મધ્યસ્થી ભૂમિકા ભજવી છે.
દેશભરમાં કાળઝાળ ગરમી અને ‘નૌતાપ’ ના સમયગાળા વચ્ચે PM મોદીએ નાગરિકોને કરી 4 ખાસ અપીલ
ફેબ્રુઆરીમાં ઈરાન અને ઈઝરાયલ વચ્ચેના સંઘર્ષમાં વધારો થયા બાદ યુદ્ધ ફાટી નીકળ્યું હતું, જેના કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા શિપિંગમાં વિક્ષેપ પડ્યો હતો અને યુએસ લશ્કરી દળોની સંડોવણી જરૂરી બની હતી.
રક્ષણાત્મક હુમલાઓ ફરી શરૂ
અગાઉ યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (સેન્ટકોમ) એ જાહેરાત કરી હતી કે તેણે મંગળવારે વહેલી સવારે દક્ષિણ ઈરાનમાં રક્ષણાત્મક હુમલાઓ કર્યા છે જેથી અમેરિકન સૈનિકોને ઈરાની દળો તરફથી ઉદ્ભવતા ખતરાથી બચાવી શકાય. ઈરાની મીડિયાએ અહેવાલ આપ્યો હતો કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ નજીક સ્થિત બંદર અબ્બાસમાં વિસ્ફોટ થયા હતા. 8 એપ્રિલે વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે પાકિસ્તાન સમર્થિત યુદ્ધવિરામ કરાર છતાં આ નવા અમેરિકન હુમલાઓ થયા છે. દક્ષિણ ક્ષેત્રમાં અમેરિકન હુમલા બાદ ઈરાને બદલો લેવાની ધમકી આપી હતી.
