Election Fee : સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (એસઆઈઆર) પ્રક્રિયાને લઇને ઉઠેલા સવાલો પર ચૂંટણી પંચના ચૂંટણી કમિશનરોએ શનિવારે એક બેઠક કરી હતી. મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર, ચૂંટણી કમિશનર ડૉ. એસ.એસ. સંધુ અને ડૉ. વિવેક જોશીએ નવી દિલ્હીના નિર્વાચન સદન ખાતે બેઠક યોજી હતી.
ચૂંટણી પંચે સચિવને લખેલા પત્ર સંદર્ભે સ્પષ્ટતા આપી હતી. પ્રેસ રિલીઝમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે કેબિનેટ સચિવને લખવામાં આવેલો પત્ર પંચ અથવા આઇટી વિભાગની કોઈ નીતિગત બાબત સાથે સંબંધિત નથી, પરંતુ ચૂંટણી પંચમાં ડેપ્યુટેશન પરના અધિકારીના કામ સાથે સંબંધિત છે. બંને કમિશનરોના આદેશો પછી સંબંધિત અધિકારી દ્વારા જારી કરાયેલા વર્ક-શેરિંગ ઓર્ડરનો વાસ્તવમાં અમલ કરવામાં આવ્યો ન હતો અને આઇટી વિભાગની દેખરેખનો અધિકાર ડીઇસી દ્વારા ક્યારેય પાછો ખેંચવામાં આવ્યો ન હતો.
ધ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસે અહેવાલ આપ્યો હતો કે ચૂંટણી કમિશનર એસ.એસ. સંધુ અને ડો.વિવેક જોશીએ કમિશનની કામગીરી અંગે કેબિનેટ સચિવને ફરિયાદ કરી હતી.
છુટી ગયેલા નામો શોધવા માટે BLO ઘરે-ઘરે જશે
ચૂંટણી પંચે જણાવ્યું હતું કે ચાલી રહેલા એસઆઈઆર દરમિયાન, જેને લોકોને અનમેપ્ડ થવાને કારણે અથવા તાર્કિક વિસંગતતાઓને કારણે નોટિસ મોકલવામાં આવી છે, બીએલઓ તેમના ઘરે જશે અને દસ્તાવેજો એકત્રિત કરશે અને પછી તેમને ERO ના નિર્ણય માટે ECINET પર અપલોડ કરશે. આવા લોકોને સુનાવણી માટે ERO/AERO ઓફિસ બોલાવવાની જરૂર નથી. ફક્ત ચોક્કસ સંજોગોમાં, ઇઆરઓ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવ્યા મુજબ સુનાવણી થશે અને તે પણ મોટે ભાગે ઓનલાઇન હશે. જો જરૂરી હોય તો વોટર પરિવારના કોઈપણ પુખ્ત સભ્યને તેના વતી સુનાવણીમાં હાજર રહેવા માટે અધિકૃત કરી શકે છે.
ઓનલાઇન સુનાવણી માટેની સુવિધાઓમાં સુધારો કરવામાં આવશે. જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારીઓ જરૂરિયાત મુજબ નાઇટ શેલ્ટરમાં રહેતા લોકો, મજૂરો, ગરીબ, બેઘર વગેરે માટે મોટી સંખ્યામાં હેલ્પ ડેસ્ક સ્થાપશે અથવા સ્પેશ્યલ કેમ્પ લગાવશે.
સાથે એસઆઈઆર માટે ફોર્મ 6 સાથે ડિક્લેરેશન (ઘોષણા પત્ર)ને માનનીય સુપ્રીમ કોર્ટે યોગ્ય ગણાવ્યું છે. બાકીના સમયમાં એસઆઈઆર સિવાયના નિયમો (મતદાર નોંધણી નિયમો 1960) હેઠળ લાગુ ફોર્મનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે. ફિલ્ડ અધિકારીઓને તેમના કાનૂની અધિકારો અનુસાર ECINET સિસ્ટમની રોલ બેસ્ડ એક્સેસ મળે છે.
વિવાદ વચ્ચે મુખ્ય ચૂંટણી કમિશ્નર પર પશ્ચિમ બંગાળના ભાજપ અધ્યક્ષે કહ્યું – જ્ઞાનેશ કુમારને પદ્મભૂષણ મળવો જોઈએ
વરિષ્ઠ નાયબ ચૂંટણી કમિશનર (ડીઇસી)ની અધ્યક્ષતામાં એક સમિતિ હશે, જેમાં આઇઆઇટી/આઇઆઇઆઇટીનાં એક સ્વતંત્ર એક્સપર્ટ પણ સામેલ થશે, જે ECINET ની સમીક્ષા કરશે, જેથી એ નિશ્ચિત કરવામાં આવે કે તે એક્ટ અને નિયમોની જોગવાઈઓનું પાલન થાય છે કે નહીં અને પછી પંચને અહેવાલ સુપરત કરશે.
છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓમાં રાજ્યના સીઈઓ પાસેથી મળેલા સૂચનોના આધારે પોર્ટલમાં ઘણા સુધારાઓ કરવામાં આવ્યા છે. જો ફિલ્ડ ઓફિસર્સને વધુ છૂટછાટની જરૂર પડશે તો તેનો અમલ કરવામાં આવશે. હવેથી આઈટી મોડ્યુલ અને પોર્ટલને લગતી તમામ નવી પહેલો પર કમિશનની મંજૂરી પહેલા અધિકારીઓની સમિતિ (સીઓઓ)માં ચર્ચા કરવામાં આવશે.
એસઆઈઆર સંબંધિત તમામ નિર્ણયો સર્વાનુમતે લેવામાં આવ્યા – ચૂંટણી પંચ
ચૂંટણી પંચે શનિવારે કહ્યું હતું કે મતદાર યાદીના એસઆઈઆર સંબંધિત તમામ નિર્ણયો સર્વાનુમતે લેવામાં આવ્યા છે. પંચે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે સમગ્ર દેશમાં એસઆઇઆરનો અમલ કરવાનો નિર્ણય પણ પંચનાં તમામ સભ્યોની સંમતિથી લેવામાં આવ્યો હતો. આ નિવેદન ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના રિપોર્ટ પછી આવ્યું છે , જેમાં એસઆઈઆર અંગે ચૂંટણી પંચની અંદરના મતભેદો વિશે વાત કરવામાં આવી હતી.
પંચે કહ્યું કે 24 જૂન 2025 ના રોજ પશ્ચિમ બંગાળ અને અન્ય 30 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં એસઆઈઆર હાથ ધરવાનો આદેશ સર્વાનુમતે જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. પંચે કહ્યું કે આ નિર્ણયને સુપ્રીમ કોર્ટે 27 મે, 2026 ના આદેશમાં માન્ય રાખ્યો છે.
પંચનાજણાવ્યા અનુસાર 12 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં SIR શેડ્યૂલ 27 ઓક્ટોબર 2025ના રોજ બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું, જ્યારે 19 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો માટેનો કાર્યક્રમ 14 મે 2026ના રોજ બહાર પાડવામાં આવ્યો હતો. પંચે કહ્યું કે આ બંને કેસોમાં પણ સર્વાનુમતે નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો.
ગોવાના કિસ્સામાં આ જવાબ આપવામાં આવ્યો
પંચે ગોવા કેસ અંગે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે ગોવાના સીઈઓએ સંબંધિત બીએલઓને ઘરે ઘરે જઈને તે મતદારોના ફોર્મ એકત્રિત કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે જેમના નામ છુટી ગયા હતા. 97 માંથી 81 જેટલા મતદારોએ તેમના નામ ઉમેરવા માટે ફોર્મ 6 ભર્યા છે.
પંચે 20 રાજ્યોમાં છુટેલા નામો માટે પણ વિશેષ અભિયાન ચલાવવા કહ્યું છે. બિહાર અને પશ્ચિમ બંગાળ સહિત 20 રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં એસઆઈઆરનું કામ પૂર્ણ થઈ ચૂક્યું છે. કોઈપણ વ્યક્તિ કે જેનું નામ એસઆઈઆર દરમિયાન અથવા પછી છુટી ગયું છે, કોઇપણ વ્યક્તિ જેમા યુવા યુવતી પ્રથમ વખત વોટ આપનાર સામેલ છે, તે સતત અપડેટ કરવાની પ્રક્રિયાના ભાગ રૂપે મતદાર યાદીમાં પોતાનું નામ ઉમેરવા માટે સંબંધિત ઇઆરઓને અરજી કરી શકે છે. સીઈઓને તેની સુવિધા આપવા સૂચના આપવામાં આવી છે. સીઈઓ, ડીઈઓ અને ઈઆરઓ આ મતદારોના એનરોલમેન્ટ માટે તાત્કાલિક એક વિશેષ અભિયાન શરૂ કરશે.
દિલ્હી અને મહારાષ્ટ્રમાં વાંધા રજૂ કરવાની સમયમર્યાદા લંબાવવામાં આવી
ચૂંટણી પંચે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે દિલ્હીના સીઈઓ તરફથી મળેલી વિનંતીને ધ્યાનમાં રાખીને પંચે દાવા અને વાંધા દાખલ કરવાની અંતિમ તારીખ 30 ઓક્ટોબર 2026 સુધી વધારી દીધી છે. નોટિસ અને દાવાઓ અને વાંધાઓના નિકાલ માટેની સમયમર્યાદા 30મી નવેમ્બર, 2026 સુધી લંબાવવામાં આવી છે. સાથે મહારાષ્ટ્રના સીઈઓ તરફથી મળેલી વિનંતી મુજબ મહારાષ્ટ્રમાં દાવા અને વાંધા ફાઇલ કરવાની અંતિમ તારીખ કમિશન દ્વારા 12 ઓક્ટોબર, 2026 સુધી લંબાવવામાં આવી છે. મહારાષ્ટ્રમાં નોટિસ અને દાવાઓ અને વાંધાઓના નિકાલ માટેની સમયમર્યાદા 10 નવેમ્બર, 2026 સુધી લંબાવવામાં આવી છે.
ચૂંટણી પંચે કહ્યું કે સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (એસઆઈઆર) માટે ફોર્મ -6 સાથે જોડાયેલ ઘોષણાને સુપ્રીમ કોર્ટે મંજૂરી આપી દીધી છે. એસઆઈઆર સિવાયના અન્ય સમય માટે, ‘મતદારોની નોંધણી નિયમો-1960’ હેઠળ નિર્ધારિત ફોર્મનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.
ચૂંટણી પંચે કહ્યું કે ફિલ્ડ અધિકારીઓને તેમની કાનૂની સત્તાના આધારે ઇસીનેટની ભૂમિકા-આધારિત ઍક્સેસ મળે છે. વરિષ્ઠ નાયબ ચૂંટણી કમિશનરની અધ્યક્ષતાવાળી સમિતિ, જેમાં સ્વતંત્ર IIT/IIIT નિષ્ણાત પણ સામેલ હશે, જે ECINETના સંબંધિત કાયદાઓ અને નિયમોના પાલનની સમીક્ષા કરશે.
