UP Voter Record Controversy: ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારી (CEO) એ ગુરુવારે જારી કરાયેલા એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે પીલીભીત વિધાનસભા મતવિસ્તારની મતદાર યાદીમાં 10470 એન્ટ્રીઓમાં અનિયમિતતાઓ મળી આવી છે અને બે ચૂંટણી નોંધણી અધિકારીઓ (ERO) સામે કાનૂની કાર્યવાહીનો પણ આદેશ આપ્યો છે. વધુમાં તેમણે મતવિસ્તારના મતદાર નોંધણી કેન્દ્રમાં એક કમ્પ્યુટર સહાયકની સેવાઓ સમાપ્ત કરવાની પણ જાહેરાત કરી છે. જ્યારે સહાયક જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી દ્વારા ત્રણ સામે FIR દાખલ કરવામાં આવી છે.
પોતાના નિવેદનમાં, સીઈઓએ જણાવ્યું હતું કે પીલીભીત જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી દ્વારા રજૂ કરાયેલા તપાસ અહેવાલમાં દર્શાવવામાં આવ્યું છે કે કમ્પ્યુટર સહાયકે 31 મે અને 29 ઓગસ્ટ, 2026 વચ્ચે મતદાર વિગતોમાં સુધારણા માટે 13,779 ફોર્મ 8 અરજીઓ દાખલ કરી હતી. જો કે, આ એન્ટ્રીઓ સંબંધિત કોઈ ભૌતિક ફોર્મ અથવા સહાયક રેકોર્ડ ઓફિસમાં ઉપલબ્ધ નહોતા. વધુમાં આ એન્ટ્રીઓમાંથી 10,470 ફોર્મમાં સુધારણા મંજૂર કરવામાં આવ્યા હતા. તપાસમાં આ તમામ 10,470 મંજૂર એન્ટ્રીઓમાં અનિયમિતતાઓ મળી આવી હોવાનું તેમણે જણાવ્યું હતું.
અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે બધી અનિયમિત ફોર્મ 8 એન્ટ્રીઓને સુધારવા માટે કાર્યવાહી ચાલી રહી છે. સીઈઓના નિવેદનમાં જણાવાયું છે કે બંને ERO સામે વિભાગીય કાર્યવાહીનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે અને સહાયક ચૂંટણી નોંધણી અધિકારીઓની ભૂમિકાની તપાસનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR) કવાયત પછી 10 એપ્રિલ, 2026 ના રોજ પ્રકાશિત થયેલી અંતિમ મતદાર યાદીમાં EPIC નંબરો સામે અલગ અલગ નામો દેખાઈ રહ્યા હોવાની ઉઠેલી ફરિયાદો બાદ CEO એ પીલીભીત મતદાર યાદીમાં તપાસનો આદેશ આપ્યો હતો.
અલગથી, CEO એ પીલીભીત જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારીને 10 એપ્રિલથી 21 ઓક્ટોબર વચ્ચે કમ્પ્યુટર સહાયક દ્વારા કરવામાં આવેલી નામ ઉમેરવા માટેની તમામ ફોર્મ 6 એન્ટ્રીઓ અને નામો કાઢી નાખવા માટેની ફોર્મ 7 એન્ટ્રીઓની ચકાસણી કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. શુક્રવાર સુધીમાં વિગતવાર રિપોર્ટ માંગવામાં આવ્યો છે.
ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ સાથે વાત કરતા, CEO નવદીપ રિણવાએ જણાવ્યું હતું કે તેમને 19 ઓક્ટોબરના રોજ સમાજવાદી પાર્ટી (SP) દ્વારા રજૂ કરાયેલા મેમોરેન્ડમના ભાગ રૂપે પીલીભીત મતદાર યાદીમાં અનિયમિતતાઓ અંગે ફરિયાદો મળી હતી, જેમાં અન્ય મુદ્દાઓ પણ શામેલ હતા.
તેમણે કહ્યું કે, પીલીભીત સંબંધિત મામલો ત્રીજા અને ચોથા પાના પર ઉલ્લેખિત હતો. રિનવાએ ઉમેર્યું કે દશેરાને કારણે 20 ઓક્ટોબર સુધી સીઈઓની ઓફિસ બંધ હોવાથી, તેમણે આ મામલો ત્યારબાદ હાથ ધર્યો, જેમાં પીલીભીતના જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ પાસેથી રિપોર્ટ માંગવામાં આવ્યો હતો.
એડવોકેટ ફૈઝાન અલી ખાને 14 ઓક્ટોબરના રોજ પીલીભીત જિલ્લા વહીવટીતંત્રને એક ફરિયાદ પણ રજૂ કરી હતી જેમાં આરોપ લગાવવામાં આવ્યો હતો કે SIR પછી અંતિમ મતદાર યાદીમાં તેમનું અને તેમના નાના ભાઈ ફરહાનનું નામ હોવા છતાં ચૂંટણી રેકોર્ડમાં દેખાતું નથી.
પીલીભીતના આવાસ વિકાસ કોલોનીના રહેવાસી ખાને ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસને જણાવ્યું હતું કે તેઓ અને ફરહાન એક સત્તાવાર નોટિસના જવાબમાં ચૂંટણી અધિકારીઓ સમક્ષ હાજર થયા હતા અને દસ્તાવેજો રજૂ કર્યા હતા, જેની ચકાસણી કરવામાં આવી હતી.
ખાને પોતાની ફરિયાદમાં જણાવ્યું હતું કે જ્યારે તેમનો EPIC નંબર તપાસવામાં આવ્યો ત્યારે ‘રઈસ અલી’ નામ દેખાયું, જે ‘હુઝૈબ અલીના પુત્ર/સંબંધી’ તરીકે ઓળખાયો હતો, જોકે તેમના પિતાનું નામ મુશફિક અલી ખાન છે. તેમણે કહ્યું કે ફરહાનની વિગતો સામે જે નામ દેખાયું તે ‘ગુફરાન અસલમ’ હતું, જે ‘હામીદ અસલમનો પુત્ર’ હતો. ખાને કહ્યું કે, આ નામો ધરાવતો કોઈ વ્યક્તિ તેમના પડોશમાં અસ્તિત્વમાં નથી, તેમણે ઉમેર્યું કે કાલ્પનિક નામો જાણી જોઈને દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા, જેના કારણે તેમને અને ફરહાનને મતદાનના અધિકારથી વંચિત રાખવાની શક્યતા હતી.
ખાને દાવો કર્યો હતો કે વહીવટીતંત્રે પહેલા આ વિસંગતતાઓને “ટેકનિકલ ભૂલ” ગણાવી હતી, તેમણે લખ્યું હતું કે તેમની સાચી વિગતો પુનઃસ્થાપિત કરવામાં આવે અને અંતિમ યાદી પ્રકાશિત થયા પછી અને મૂળ દસ્તાવેજોની ચકાસણી કર્યા પછી ફેરફારો કેવી રીતે કરવામાં આવ્યા તે સ્થાપિત કરવા માટે તપાસ કરવામાં આવે. તેમણે કહ્યું કે તપાસમાં પીલીભીત જિલ્લાના અન્ય ત્રણ વિધાનસભા મતવિસ્તાર બરખેરા, પૂરણપુર અને બિસલપુરને પણ આવરી લેવા જોઈએ.
સ્થાનિક કોંગ્રેસ નેતા કુમુદ ગંગવારે જણાવ્યું હતું કે પીલીભીત બેઠકના રહેવાસી એડવોકેટ રેહાન અલી દ્વારા વિસંગતતાઓ વિશે જાણ્યા પછી તેમણે ચેતવણી આપી હતી, જેમણે તેમના ભાઈ અને બહેનના EPIC નંબરો સામે “બદલાવેલા” નામો શોધી કાઢ્યા હતા. ગંગવારે એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે વેબસાઇટ પર દેખાતી સુધારાની તારીખો પર, ECI દ્વારા કોઈ સત્તાવાર સુધારાની કવાયત હાથ ધરવામાં આવી ન હતી.
અલીએ ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસને જણાવ્યું હતું કે તેમને આકસ્મિક રીતે વિસંગતતાઓ વિશે ખબર પડી, એક મતદાર અને કમ્પ્યુટર ઓપરેટર વચ્ચેની વાતચીત સાંભળીને અને પોતાના પરિવારના રેકોર્ડ તપાસવાનું નક્કી કર્યા પછી. “મેં મારા બૂથ પર મારા પડોશીઓ અને અન્ય લોકોને ચેતવણી આપી અને વધુ વિસંગતતાઓ શોધી કાઢી. તેથી મેં ગંગવારને જાણ કરી, જે મારા મિત્ર છે.
આ પણ વાંચો । SIR, જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાંની માંગથી ભાજપ ભીંસમાં; દિલ્હી વિરોધ પ્રદર્શનનો મોદી સરકાર કેવી રીતે સામનો કરશે?
ગંગવારના જણાવ્યા મુજબ, કોંગ્રેસે 55 લોકોની એક ટીમ બનાવી, જેમાં સ્વયંસેવકોનો સમાવેશ થાય છે, જેમણે પીલીભીત વિધાનસભા ક્ષેત્રમાં બૂથ દીઠ પ્રવેશો તપાસી, ઘણા દિવસો સુધી 3.48 લાખ મતદારોને આવરી લીધા, અને વિસંગતતાઓ દર્શાવતી 13,150 એન્ટ્રીઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું. “અમને જાણવા મળ્યું કે મોટાભાગના ફેરફારો મોડી રાત્રે અથવા રજાઓ અથવા રવિવારે કરવામાં આવ્યા હતા.
ગંગવાર તેમજ સપાના નેતાઓના મતે, જે મતદારોની વિગતો બદલવામાં આવી હતી તેમાં મોટાભાગના મુસ્લિમ હતા. 2011 ની વસ્તી ગણતરી મુજબ, પીલીભીત જિલ્લાની વસ્તીનો લગભગ એક ચતુર્થાંશ ભાગ મુસ્લિમ છે. વિરોધ પક્ષોએ કહ્યું હતું કે, ચૂંટણી સમયે, આ મતદારોને મેળ ખાતા ન હોવાના કારણે ગેરલાયક ઠેરવી શકાય છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ મહિનાઓ દૂર છે. 2022 ની વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં, ભાજપના સંજય સિંહ ગંગવારે પીલીભીત બેઠક પરથી 7,000 થી ઓછા મતોના માર્જિનથી જીત મેળવી હતી. સપા ઉમેદવાર બીજા સ્થાને રહ્યા હતા. જોકે, 2024 માં, પીલીભીત લોકસભા બેઠક ભાજપ દ્વારા વ્યાપક રીતે 1 લાખથી વધુ મતોના માર્જિનથી જીતી લેવામાં આવી હતી,
સપા પ્રવક્તા ઉદયવીર સિંહે જણાવ્યું હતું કે પાર્ટીને ડર છે કે મતદાર યાદીઓમાં વિસંગતતાઓ ફક્ત પીલીભીત સુધી મર્યાદિત નથી, તે સમગ્ર ઉત્તર પ્રદેશમાં લગભગ 100 વિધાનસભા મતવિસ્તારોમાં સમાન તપાસ કરશે. તેમણે કહ્યું કે, અમે પ્રશ્ન કરી રહ્યા છીએ કે ચૂંટણી પછી આવા ફેરફારો કેવી રીતે થઈ શકે છે શ્રીમાન. ખાસ કરીને, મુસ્લિમ મતદારોના નામ બદલવામાં આવ્યા છે.
કોંગ્રેસના પ્રદેશ પ્રમુખ આરાધના મિશ્રાએ જણાવ્યું હતું કે પાર્ટી તમામ 75 જિલ્લા કોંગ્રેસ સમિતિઓને તેમના વિસ્તારોમાં મતદાર યાદીઓની “ચકાસણી” કરવા માટે એક પરિપત્ર જારી કરશે. મિશ્રાએ કહ્યું, “અમે રાજ્ય સ્તરે ECI ને પણ રજૂઆત કરીશું.”
ભાજપના પ્રવક્તા રાકેશ ત્રિપાઠીએ કહ્યું કે પાર્ટી મતદાર યાદીઓની ચોકસાઈમાં માને છે અને સુધારણા પ્રક્રિયા દરમિયાન મતદાર યાદીઓની ચકાસણી કરવાની જવાબદારી તમામ રાજકીય પક્ષોની છે. બધા પક્ષોએ નિષ્ક્રિય રહેવાને બદલે પ્રક્રિયામાં ભાગ લેવો જોઈએ અને ECI ને દોષ આપવો જોઈએ.
આ પણ વાંચો । Express Investigation: બિહારમાં ડ્રગ્સનું દૂષણ, યુવાનોની નશાની લતથી બરબાદ પરિવારોની પીડાદાયક કહાણી
અનિયમિતતાઓ વિશે તેમણે કહ્યું કે, જો કોઈએ જાણી જોઈને આ ફેરફારો કર્યા છે, તો આ મામલાની તપાસ થવી જોઈએ અને દોષિત અધિકારીઓ સામે પગલાં લેવા જોઈએ.
