જીવનશૈલી | ડૉ. રંજન મોદી કહે કે, ‘મારા ઘણા હાયપરટેન્શન (hypertension) ના દર્દીઓ મને પૂછે છે કે શું તેઓ તેમની નિયમિત બ્લડ પ્રેશરની દવાઓ સાથે ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ લઈ શકે છે. ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ ને લાંબા સમયથી હૃદય માટે સ્વસ્થ માનવામાં આવે છે.
ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ, ઓમેગા-3 ફેટી એસિડથી ભરપૂર, તેઓ ઘણીવાર હૃદયના સ્વાસ્થ્યને ટેકો આપવા, ટ્રાઇગ્લિસરાઇડ્સ ઘટાડવા અને હળવી બળતરામાં પણ મદદ કરવા માટે ભલામણ કરવામાં આવે છે. પરંતુ શું ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ બ્લડ પ્રેશરની દવા સાથે લેવા માટે સલામત છે કે નહિ?
ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ બ્લડ પ્રેશરની દવા સાથે લઇ શકાય?
મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં, જવાબ હા છે. ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સ બ્લડ પ્રેશરની દવાઓનો પ્રતિકાર કરતા નથી, પરંતુ તે એવા વ્યક્તિ દ્વારા સમજદારીપૂર્વક લેવા જોઈએ જે આ ઉત્પાદનો કેવી રીતે કાર્ય કરે છે તે સમજે છે.
ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ્સ રક્ત વાહિનીઓમાં બળતરા ઘટાડીને, ધમનીની સ્થિતિસ્થાપકતા વધારીને અને ટ્રાઇગ્લિસરાઇડનું સ્તર ઘટાડીને વિવિધ રીતે હૃદયના સ્વાસ્થ્યને ટેકો આપે છે તે દર્શાવવામાં આવ્યું છે. વધુમાં એવા કેટલાક પુરાવા છે જે સૂચવે છે કે ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ્સ રક્તવાહિની સ્વાસ્થ્યમાં સુધારો કરીને બ્લડ પ્રેશરને સામાન્ય રીતે ઘટાડી શકે છે તેથી હૃદય રોગ થવાનું જોખમ ઘટાડવા અથવા મર્યાદિત કરવા માટે ફિશ ઓઇલને ઘણીવાર સહાયક તરીકે સૂચવવામાં આવે છે.
આ ફાયદાઓને કારણે, કેટલાક લોકો ફિશ ઓઇલને પ્રિસ્ક્રિપ્શન થેરાપીના નેચરલ સપ્લીમેન્ટ તરીકે જુએ છે. અને ખરેખર તે સામાન્ય રીતે વ્યાપકપણે ઉપયોગમાં લેવાતી દવાઓ જેમ કે ACE અવરોધકો, ARBs (બંને બ્લડ પ્રેશર ઘટાડતી દવાઓ), કેલ્શિયમ ચેનલ બ્લોકર્સ (કેલ્શિયમને રક્ત વાહિનીઓમાં પ્રવેશતા અટકાવે છે), બીટા બ્લોકર્સ (સ્ટ્રેસ હોર્મોન્સને દબાવતા) ​​અને મૂત્રવર્ધક પદાર્થોમાં દખલ કરતું નથી.
ફિશ ઓઇલ સેવન
જો તમારી દવા પહેલાથી જ તમારા બ્લડ પ્રેશરને સ્વસ્થ શ્રેણીમાં રાખી રહી છે, તો માછલીનું તેલ ઉમેરવાથી અસર થોડી વધી શકે છે. મોટાભાગના વ્યક્તિઓ માટે, આ કોઈ સમસ્યા નથી. પરંતુ કેટલાક કિસ્સાઓમાં ખાસ કરીને વૃદ્ધ વયસ્કોમાં અથવા વધારે દવાઓ લેતા લોકોમાં બ્લડ પ્રેશર ખૂબ ઓછું થઈ શકે છે.
તેઓને ચક્કર આવવા, માથું હલાવવું અથવા બેભાન થવું જેવા લક્ષણો ખાસ કરીને ઝડપથી ઉભા થવા પર, તે સંકેત આપી શકે છે કે બ્લડ પ્રેશર અપેક્ષા કરતાં વધુ ઘટી ગયું છે.
ધ્યાનમાં લેવા જેવું બીજું પરિબળ રક્તસ્ત્રાવનું જોખમ છે. માછલીના તેલમાં હળવી રક્ત પાતળું કરવાની અસર હોય છે. પ્રમાણભૂત પૂરક ડોઝ પર, આ અસર સામાન્ય રીતે નાની હોય છે અને તબીબી રીતે નોંધપાત્ર હોતી નથી. જો કે, વધુ માત્રામાં – સામાન્ય રીતે દરરોજ 3 ગ્રામથી વધુ સંયુક્ત EPA અને DHA રક્તસ્ત્રાવનું જોખમ વધી શકે છે. આ ખાસ કરીને એવા લોકો માટે મહત્વપૂર્ણ છે જેઓ પહેલાથી જ એસ્પિરિન અથવા નવી એન્ટિકોએગ્યુલન્ટ દવાઓ જેવી રક્ત પાતળી દવાઓ લઈ રહ્યા છે.
શું તમે પૂરતું ઓમેગા૩ લઇ રહ્યા છો?
સલામતી નક્કી કરવામાં ડોઝ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. ઘણા ઓવર-ધ-કાઉન્ટર ફિશ ઓઇલ કેપ્સ્યુલ્સમાં લગભગ 1,000 મિલિગ્રામ ફિશ ઓઇલ હોય છે, પરંતુ વાસ્તવિક ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ ફક્ત 300 મિલિગ્રામ હોય છે. સામાન્ય હૃદય સ્વાસ્થ્ય માટે, આ પ્રમાણભૂત માત્રાને વ્યાપકપણે સલામત માનવામાં આવે છે. ઉચ્ચ ડોઝ, જેનો ઉપયોગ ઘણીવાર ટ્રાઇગ્લિસરાઇડ્સ ઘટાડવા અથવા માપી શકાય તેવી બ્લડ પ્રેશર અસર પ્રાપ્ત કરવા માટે થાય છે, તે અંગે આરોગ્યસંભાળ પ્રદાતા સાથે ચર્ચા કરવી જોઈએ.
ફિશ ઓઇલ સપ્લિમેન્ટ્સને સ્ટોર કેવી રીતે કરવા?
ઓમેગા-૩ ફેટી એસિડ ગરમી, પ્રકાશ અને ઓક્સિજન પ્રત્યે સંવેદનશીલ હોય છે. જો પૂરક સારી રીતે સંગ્રહિત ન હોય અથવા સમાપ્તિ નજીક હોય, તો ઓક્સિડેશન અસરકારકતા ઘટાડી શકે છે અને એક કડવી ગંધ અથવા સ્વાદ ઉત્પન્ન કરી શકે છે. જ્યારે આનો અર્થ એ નથી કે ડોઝ અચોક્કસ છે, તે પૂરકની ગુણવત્તા અને સંભવિત લાભને અસર કરી શકે છે.
બીજો વિચાર જૈવઉપલબ્ધતાનો છે, તમારું શરીર ઓમેગા-3 ને કેટલી સારી રીતે શોષી લે છે. કેટલાક સ્વરૂપો વધુ સારી રીતે શોષાઈ શકે છે, ખાસ કરીને જ્યારે ખોરાક વિના લેવામાં આવે છે. આનો અર્થ એ છે કે સમાન EPA/DHA માત્રા ધરાવતી બે પૂરવણીઓ શરીરમાં સમાન અસરો ન પણ કરી શકે.
ફર્ટિલિટી ડાયટ શું છે? ખરેખર તેનાથી પ્રેગનેન્સીના ચાન્સ વધશે? એક્સપર્ટ અને રિસર્ચ શું કહે છે?
શું ધ્યાન રાખવું?
એ પણ યાદ રાખવું જોઈએ કે ફિશ ઓઇલ હૃદયના સ્વાસ્થ્યને ટેકો આપી શકે છે, પરંતુ તે બ્લડ પ્રેશરની દવાઓ અથવા અન્ય જીવનશૈલીના પગલાંનો વિકલ્પ નથી. નિયમિત કસરત, સ્વસ્થ વજન જાળવવું, સોડિયમનું સેવન ઘટાડવું, આલ્કોહોલ મર્યાદિત કરવો અને તણાવનું સંચાલન કરવું એ હાઈપરટેન્શનને નિયંત્રિત કરવા માટેના સૌથી શક્તિશાળી ઉપાય છે.
સ્થિર બ્લડ પ્રેશર ધરાવતી વ્યક્તિ માટે જે માછલીના તેલના પ્રમાણભૂત ડોઝનો સપ્લીમેન્ટ ઉમેરવા માંગે છે, તેનું જોખમ સામાન્ય રીતે ઓછું હોય છે. શરૂઆતના થોડા અઠવાડિયા દરમિયાન ઘરે બ્લડ પ્રેશરનું ટેસ્ટિંગ કરવાથી ખાતરી મળી શકે છે. અને કોઈપણ સપ્લીમેન્ટની જેમ, તમારા ડૉક્ટરને જાણ કરવાથી ખાતરી થાય છે કે તમારી એકંદર સારવાર યોજના સંકલિત અને સલામત રહે છે.
